اختراع ماشين‌ها

"به همان اندازه كه تمركز ابزار كار توسعه مي‌يابد، تقسيم كار نيز توسعه مي‌پذيرد و برعكس. و به اين علت هرگونه اختراع بزرگ تكنيكي، تقسيم كار بيشتري را به همراه مي‌آورد و هرگونه توسعه تقسيم كار به نوبه خود موجب اختراع ماشين‌هاي جديدي مي‌شود."

"اختراع ماشين‌ها، تفكيك صنايع كارخانه‌اي از صنايع كشاورزي را تكميل كرد. بافنده و ريسنده كه در گذشته هر دو در يك خانواده به سر مي‌بردند، به وسيله ماشين از هم جدا شدند. براثر وجود ماشين است كه ريسنده مي‌تواند ساكن انگلستان باشد در حالي كه هم‌زمان با آن بافنده در هند شرقي زندگي مي‌كند. قبل از اختراع ماشين‌ها، صنعت هر كشور عمدتا" شامل مواد خامي بود كه از همان سرزمين به دست مي‌آمد. ... بر اثر استعمال ماشين‌ها و استفاده از بخار، تقسيم كار به ابعادي رسيده است كه صنعت بزرگ- جدا از زمينه ملي- منحصرا" به بازرگاني جهاني، به مبادله بين‌المللي و به تقسيم كار بين‌المللي وابسته است. مختصر آن كه تاثير ماشين بر روي تقسيم كار به قدري زياد است كه چنانچه ضمن ساختن شئي، وسيله‌اي پيدا شود كه بتوان اجزاء آن را به طور مكانيكي به وجود آورد، ساخت آن به زودي ميان دو كارگاه مستقل تقسيم خواهد شد."

مارکس. کارل؛ فقر فلسفه ص 141-140ترجمه آرتين آراكل، چاپ سوم سال 1383 انتشارات اهورا